هر چند وقت یک بار موجی راه می‌افتد که «سئو مُرد» و باید همه‌چیز را دور بریزید. این بار هم عده‌ای دارند می‌گویند با آمدن جستجوی هوش مصنوعی دیگر خبری از سئو تکنیکال نیست و فقط باید دنبال تاکتیک‌های مخصوص AI دوید. جان مولر از گوگل اما در یک مصاحبه ویدیویی با دیوید آیوانو دقیقا برعکس این حرف را زده: سیستم‌های هوش مصنوعی دارند روی همان سئوی همیشگی سوار می‌شوند و به‌خصوص سئو تکنیکال همچنان خیلی مهم می‌ماند. ببینید او دقیقا چه گفته، خزنده‌های هوش مصنوعی چه فرقی با قبل دارند و از بین این همه تاکتیک، کدام‌ها واقعا به درد می‌خورند.
چرا سئو تکنیکال برای جستجوی هوش مصنوعی هم کار می‌کند؟
جمله کلیدی مولر این است: خیلی از سیستم‌های هوش مصنوعی روی سئو بنا شده‌اند. یعنی همان چیزهایی که سال‌هاست برای گوگل درست می‌کنید، برای اینکه ChatGPT یا Gemini هم سایت شما را بفهمند لازم است. او صریح گفته «به‌خصوص سئو تکنیکال همچنان خیلی مرتبط می‌ماند». منطقش هم ساده است؛ هر موتوری چه کلاسیک چه مبتنی بر مدل زبانی، اول باید بتواند سایت شما را بخزند و بخواند. اگر ساختار خراب باشد و سرعت پایین و صفحات درست ایندکس نشوند، نه گوگل جایی برای نمایش شما پیدا می‌کند و نه مدل هوش مصنوعی چیزی برای نقل کردن دارد. پس هر وقت کسی گفت پایه‌های فنی را بی‌خیال شو، حواستان جمع باشد که دارید زمین بازی را از زیر پایتان بیرون می‌کشند.
خزنده‌های هوش مصنوعی چه فرقی با ربات گوگل دارند؟
نکته جالب مصاحبه همین‌جاست؛ مولر می‌گوید سیستم‌های هوش مصنوعی ممکن است با نیت‌های مختلف سراغ سایت شما بیایند. یکی برای آموزش مدل می‌خزد و یکی دنبال تازه‌ترین محتوا برای ساختن پاسخ. به قول خودش این «یه طعم دیگه از سئو تکنیکال» است، نه یک دنیای جدای از آن. یعنی کار شما همچنان مدیریت خزنده‌هاست، فقط تعدادشان بیشتر شده. در فایل robots.txt حالا علاوه بر ربات گوگل یا همان گوگل‌بات، اسم چند خزنده AI را هم باید بدانید و تکلیفتان با هرکدام را روشن کنید؛ قبلا در مقاله آموزش هوش مصنوعی با یک خط robots.txt گفتیم چطور با یک خط برای همه تعیین تکلیف کنید. مولر یک توصیه هم دارد: گزارش Crawl Stats در سرچ کنسول را بیشتر باز کنید؛ خیلی‌ها اصلا سراغش نمی‌روند در حالی که همین گزارش زودتر از همه به شما می‌گوید رفتار خزنده‌ها عوض شده یا زمان خزش یکهو بالا رفته. ضمن اینکه ابزار URL Parameters هم برای همیشه از سرچ کنسول برداشته شده و گوگل پارامترهای URL را خودش می‌فهمد. رفتار رسمی خزنده‌های گوگل را هم می‌توانید در داکیومنت گوگل‌بات ببینید.
چرا تاکتیک‌های سریع مثل لیستکل در نهایت می‌سوزند؟
مولر درباره موج تازه‌ای که راه افتاده حرف روراستی دارد. می‌گوید لیستکل به خودی خود اسپم نیست، ولی وقتی کل استراتژی محتوای سایت صدتا لیستکل پشت‌سرهم باشد، یک ریسک بزرگ است. تاکتیکی که امروز جواب می‌دهد، فردا که همه کپی‌اش می‌کنند برای سیستم‌ها راحت قابل تشخیص می‌شود و کنار گذاشته می‌شود. او این ماجرا را به کلمه‌فشاری و متن سفید روی زمینه سفید تشبیه می‌کند و می‌گوید هیچ‌کدام چیز جدیدی نیستند؛ آدم‌ها همیشه یه ترفند پیدا می‌کنند، همه دنبالش می‌دوند و بعد سیستم‌ها یاد می‌گیرند تشخیصش بدهند. عاقبت هم این است که زحمت چند ماهه می‌سوزد و کسب‌وکاری که پشت آن محتوا بوده ضرر می‌کند. صفحات مخصوص جستجوی هوش مصنوعی با فرمت‌های عجیب هم جزو همین دسته‌اند؛ چیزهایی که امروز بازی می‌شوند و فردا به درد هیچ موتوری نمی‌خورند.
پایه‌سازی درست برای سایت یعنی چه کارهایی؟
مولر جمله‌ای دارد که می‌شود چراغ راهنمای هر وبمستر: «ساختن یک پایه جدی و پایدار برای سایت، بحرانی‌ترین بخش ماجراست». اضافه می‌کند که بازی کردن با ترفندهای کناری اشکالی ندارد، ولی چشم باید به هدف نهایی باشد: چیزی که موتورهای جستجو و سیستم‌های هوش مصنوعی بخواهند در درازمدت به آدم‌ها نشان بدهند. در عمل این پایه‌سازی یعنی چند کار مشخص. اول چک کردن دوره‌ای سلامت فنی سایت که ما در نکات بررسی فنی سئو قدم‌به‌قدم گفته‌ایم. دوم رها کردن وسواس روی زنجیره ریدایرکت‌های طولانی؛ خودش گفته این‌ها به‌خودی‌خود مشکل‌ساز نیستند و فقط وقتی مشکل کانونی‌سازی واقعی دارید باید سراغشان بروید. سوم دقت روی داده محصولات فروشگاه؛ از یک طرف ویژگی‌های رسمی و استاندارد محصول را بدهید و از طرف دیگر اسم‌ها را با زبان خود مشتری بنویسید. او مثال زد که کسی که دنبال پیراهن قرمز است، برچسب داخلی «کریمزین» را نمی‌فهمد. جالب اینکه یک مطالعه هم نشان داده کاربران جستجوی هوش مصنوعی تا سه برابر بیشتر از کاربران گوگل به خطای ۴۰۴ می‌خورند؛ پس سر و سامان دادن به صفحات خطا و لینک‌های شکسته هم جزو همین پایه‌سازی است، نه یک کار حاشیه‌ای.
با مشاور یا آژانسی که قول معجزه می‌دهد چه کنید؟
یکی از هشدارهای این خبر برای بازار فعلی خیلی به‌جاست: مراقب فروشندگانی باشید که با تاکتیک‌های بی‌کیفیت زیر اسم «سئوی AI» کار می‌کنند. مولر می‌گوید از مشاورانی که نتیجه خارق‌العاده قول می‌دهند سوال بپرسید و بفهمید دقیقا چه کار می‌کنند. در بازار ما هم همین الان پکیج‌هایی با وعده رتبه یک در پاسخ‌های هوش مصنوعی فروش می‌رود؛ اگر ندانید پشتش چه خبر است، دارید پول می‌دهید برای همان تاکتیک‌هایی که دو ماه دیگر سیستم‌ها یاد می‌گیرند شناسایی‌شان کنند. یک سوال ساده کافی است: بپرسید دقیقا روی سایت من چه تغییری می‌دهید و چرا؟ اگر جواب‌ها مبهم بود و همه‌چیز گره خورده بود به اسم AI، بدانید دارد از ناآگاهی شما استفاده می‌شود.
حرف آخر
جمع این حرف‌ها یک جمله می‌شود: جستجوی هوش مصنوعی دنیای جدیدی نیست که از صفر شروع شده باشد؛ همان بازی قدیمی با بازیگرهای تازه‌تر است. ما هم قبلا در مقاله جستجوی هوش مصنوعی و فرصت سایت‌های کوچک گفتیم برندهای بزرگ انحصاری روی این فضا ندارند و یک پایه محکم یعنی فرصت واقعی. پس همزمان که سراغ ابزارهای تازه و آزمایش‌های کوچک می‌روید، پایتان را از روی اصول سئو تکنیکال برندارید؛ چون هر چیزی که قرار است بلندمدت دیده شود، اول باید توسط همین پایه دیده شده باشد.
